การรักษา
: ทันตกรรมจัดฟัน
ทันตกรรมจัดฟัน
การจัดฟันเป็นทันตกรรมสาขาหนึ่ง
ซึ่งให้ความสำคัญกับการเรียงตัวของฟัน เนื่องจากฟันที่เรียงอย่างไม่เป็นระเบียบนั้นสามารถส่งผลกระทบต่อรูปหน้า
ประสิทธิภาพและวิธีการบดเคี้ยว และความสะดวกในการดูแลรักษาความสะอาดฟัน
ซึ่งปัญหาต่างๆที่ควรเข้ารับการจัดฟันมีดังนี้
- ฟันเก (Over Crowding)
- ภาวะสบลึก (Deep overbite)
- ภาวะสบเปิดหรือการสบฟันหน้าไม่สนิท
(Open bite)
- ขากรรไกรบนยื่น (Overjet)
- ขากรรไกรล่างยื่น (Under-bite)
- การสบฟันแบบไขว้ (Cross-bite
Occlusion)
- ช่องว่างระหว่างฟัน
|
|
ทันตแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านการจัดฟัน จะมีความสามารถออกแบบ
วางแผนในการปรับเปลี่ยนตำแหน่งของฟันให้สามารถเลื่อนมายังตำแหน่งที่ถูกต้องและเหมาะสมได้
ดังนั้นผู้เข้ารับบริการจึงสามารถมีฟันที่เรียงอย่างสวยงาม
และประสิทธิภาพสูงสุดด้านการบดเคี้ยวอีกด้วย
วิธีการจัดฟันแบบต่างๆมีดังนี้
|
|
|
| วัสดุที่ใช้ในการจัดฟันได้รับการพัฒนามากขึ้น
ช่วยให้มีทางเลือกเพิ่มขึ้นให้แก่ผู้สนใจ
โดยนอกเหนือจากใช้วัสดุโลหะแบบทั่วๆไป
ในการจัดฟันแบบติดแน่น ปัจจุบันได้มีวัสดุสีเหมือนฟันที่ช่วยให้วัสดุในการจัดฟันเป็นที่สังเกตเห็นได้น้อยลงด้วย
การจัดฟันแบบสีเหมือนฟัน / Damon3 system |
|
|
|
|
|
| การจัดฟันด้านใน(STb
light lingual) เป็นการติดเครื่องมือด้านหลังฟัน
ช่วยให้ไม่สามารถเห็นเครื่องมือจากการพูดคุยหรือจากการยิ้มแย้มได้
การจัดฟันประเภทนี้เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการแก้ปัญหาการเรียงตัวของฟันผิดปกติแต่ไม่ต้องการให้ผู้อื่นสามารถสังเกตุเห็นเครื่องมือจัดฟันได้ |
|
|
|
| |
|
|
|
|
|
| Invisalign/Clear Aligner
เป็นการจัดฟันแบบใส ถอดออกได้ สามารถช่วยแก้ปัญหาการเรียงตัวของฟัน
ให้มีความเป็นระเบียบสวยงาม โดยไม่ต้องทำการติดยึดวัสดุใดๆ
บนฟัน |
 |
|
|
|
เครื่องมือคงสภาพฟัน |
| เครื่องมือคงสภาพฟัน (retainer) เป็นเครื่องมือที่สามารถถอดออกได้
เริ่มใช้หลังได้รับการจัดฟัน เพื่อช่วยให้ฟันคงอยู่ตำแหน่งเดิม
ไม่ให้เกิดการเคลื่อนตัว หรือกลับมาเกดังเดิม
และสามารถช่วยแก้ไขปัญหาการเรียงตัวของฟันที่มีความผิดปกติเล็กน้อยได้ในบางกรณี |
|
|
|
|
|
อาการต่างๆที่เป็นสัญญานเตือนว่าควรเข้ารับการรับคำปรึกษาด้านการจัดฟันมีดังนี้
- การหลุดของฟันน้ำนมที่เร็วหรือช้าผิดปกติ
- ความลำบากในการกัดหรือบดเคี้ยว
- การหายใจทางปาก
- กรณีมีฟันซ้อน เก หรืออยู่บนผิดตำแหน่ง
- กรณีที่มีเสียงของขากรรไกรหรือมีการเลื่อนของขากรรไกร
- การกัดเพดานปากหรือกระพุ้งแก้มบ่อยๆ
- การสบฟันที่ผิดปกติหรือไม่สามารถสบฟัน
- กรณีมีขากรรไกรและฟันที่ผิดปกติ ไม่เหมาะกับรูปหน้า
คุณประโยชน์ของการจัดฟันในวัยเด็ก
การเข้ารับคำปรึกษาด้านการจัดฟันตั้งแต่วัยเด็กจะช่วยให้ทันตแพทย์สามารถประเมินผลได้อย่างชัดเจน
และสามารถเริ่มการรักษาเมื่อถึงวัยอันสมควร
- ช่วยให้ทันตแพทย์สามารถกำหนดและควบคุมการเติบโตของกระดูกขากรรไกร
- ช่วยให้สามารถกำหนดความกว้างของแนวฟันได้
- ช่วยให้ทันตแพทย์สามารถกำหนดตำแหน่งที่ต้องการให้ฟันแท้ขึ้นได้
- ช่วยแก้ปัญหาการกลืนน้ำลายหรือการออกเสียงที่ผิดปกติ
- ช่วยเพิ่มความมั่นใจในตนเอง
- ช่วยลดโอกาสที่จะเกิดปัญหาฟันคุด
การจัดฟันสามารถทำได้ในทุกวัย เพียงแต่เมื่อมีอายุที่มากขึ้นปัจจัยในการเคลื่อนตัวของฟันจะแตกต่างไป
และอาจต้องเข้ารับการรักษาวิธีอื่นๆร่วมด้วย
รวบรวมคำถามยอดฮิต เกี่ยวกับการจัดฟัน
ถาม โดยทั่วไป คนไข้ควรจะรับการบำบัดรักษาทางทันตกรรมจัดฟันเมื่อไร
ตอบ การที่จะเริ่มให้การบำบัดรักษาทางทันตกรรมจัดฟันเมื่ออายุเท่าไรนั้นขึ้นอยู่กับ
1) หากมีความผิดปกติของ ความสัมพันธ์ของกระดูกขากรรไกรบน-ล่าง ก็ควรจะเริ่มการบำบัดรักษา ตั้งแต่อายุยังน้อยเพื่อป้องกันมิให้ปัญหาลุกลามต่อไป
2) หากมีความผิดปกติในการเรียงตัวของฟัน เฉพาะตำแหน่ง ซึ่งถ้าทิ้งไว้ จะทำให้มีผลต่อพัฒนาการ ของกระดูกขากรรไกร และฟันข้างเคียง และการแก้ไขความผิดปกติดังกล่าวสามารถทำได้ไม่ยุ่งยาก ก็ควรจะเริ่มการบำบัดรักษา ตั้งแต่เมื่อเริ่มพบเห็น ความผิดปกติ
3) หากคนไข้มีอุปนิสัย (Oral habit) ที่ผิดปกติบางประการที่มีผลต่อพัฒนาการของกระดูกและฟัน เช่น การกลืนที่ผิดปกติ การกัดริมฝีปากและเล็บ การดูดนิ้ว การหายใจทางปาก ก็ควรจะเริ่มให้การบำบัดรักษาอุปนิสัยที่ผิดปกติดังกล่าว ตั้งแต่ในระยะแรกที่ตรวจพบ
ถาม ในกรณีที่ทันตแพทย์จัดฟันเห็นว่าคนไข้มีความจำเป็นต้องรับการบำบัดรักษา
ตั้งแต่ในวัยเด็กแต่คนไข้ละเลย และมาขอรับการบำบัดรักษาตอนโตจะเกิดผลเสียใด ๆ หรือไม่ ?
ตอบ ผลที่อาจเกิดขึ้นมีหลายประการ ดังนี้
1) ความผิดปกติมีความรุนแรงมากขึ้น จนทำให้เกิดความยากลำบากในการบำบัดรักษา หรือในบางรายมีความจำเป็นต้องใช้การผ่าตัดขากรรไกรเข้าร่วมกับการบำบัดรักษาทางทันตกรรมจัดฟัน
2) ผลของการบำบัดรักษาอาจไม่ได้ผลดีเท่ากับการบำบัดรักษาที่เริ่มต้นเมื่อวัยเด็ก
3) การบำบัดรักษาช่วงที่เด็กเข้าสู่วัยรุ่น อาจจะใช้ระยะเวลาที่ยาวนานกว่า
ถาม คนไข้ที่มาขอรับการบำบัดรักษาทางทันตกรรมจัดฟันจำเป็นต้องถอนฟันเพื่อการจัดฟันหรือไม่ ?
ตอบ การบำบัดรักษาทางทันตกรรมจัดฟันจำเป็นต้องถอนฟันหรือไม่ ขึ้นอยู่กับการตรวจพิเคราะห์ของทันตแพทย์จัดฟัน แต่โดยทั่วไปคนไข้ที่มีฟันซ้อนเกมากหรือฟันยื่นมากมักจะมีแนวโน้มที่จะต้องถอนฟัน
ถาม เครื่องมือที่ใช้ในการจัดฟันมีกี่ชนิด และคนไข้สามารถเลือกเครื่องมือในการบำบัดรักษาได้หรือไม่ ?
ตอบ เครื่องมือที่ใช้ในการบำบัดรักษาทางทันตกรรมจัดฟันแบ่งเป็นประเภทใหญ่ ๆ ได้ 2 ประการ คือ เครื่องมือชนิดติดแน่น ซึ่งจะเป็นโลหะที่ติดอยู่บนซี่ฟัน ตลอดช่วงเวลาของการบำบัดรักษา และเครื่องมือชนิดถอดได้ ซึ่งคนไข้สามารถถอดออก
และใส่ได้เอง ซึ่งเครื่องมือแต่ละชนิดก็จะให้ผลในการบำบัดรักษาที่แตกต่างกัน การใช้เครื่องมือชนิดใด ก็ขึ้นอยู่กับการพิจารณาตัดสินใจของทันตแพทย์จัดฟันถึงความจำเป็นและความเหมาะสมของเครื่องมือแต่ละชนิด
ถาม ระยะเวลาที่ใช้ในการจัดฟันนั้นนานเท่าใด
ตอบ การบำบัดรักษานั้นจะยาวนานเท่าใด ขึ้นอยู่กับ ความผิดปกติที่ต้องการแก้ไขและความร่วมมือของคนไข้ หากคนไข้ให้ความร่วมมือดีผลการบำบัดรักษาก็จะออกมาดีและใช้ระยะเวลาสั้น แต่การรักษาโดยทั่วไปใช้เวลาประมาณ 2-3 ปี
ถาม ระหว่างการรักษาคนไข้จะต้องไปพบทันตแพทย์จัดฟันบ่อยเพียงใด ?
ตอบ โดยทั่วไปคนไข้จะต้องไปพบทันตแพทย์จัดฟัน ทุก 3-5 สัปดาห์ แต่ทั้งนี้ก็ขึ้นอยู่กับช่วงของการบำบัดรักษา
ถาม ในการจัดฟันจะมีผลทำให้ฟันผุง่ายขึ้นหรือไม่ ?
ตอบ ฟันที่ได้รับการบำบัดรักษาทางทันตกรรมจัดฟันก็เหมือนฟันปกติทั่วไป ซึ่งหากทำความสะอาด อย่างสม่ำเสมอและทั่วถึงแล้วก็ไม่มีโอกาสที่จะผุ
ถาม ในระหว่างจัดฟันจะต้องมีการดูแลความสะอาดเป็นพิเศษใด ๆ หรือไม่ ?
ตอบ โดยทั่วไปมักจะแนะนำให้คนไข้จัดฟันแปรงฟันและทำความสะอาดฟันหลังอาหารทุกมื้อ
ในกรณีที่ใช้เครื่องมือชนิดถอดได้ ก็ให้ทำความสะอาดเครื่องมือด้วยยาสีฟันและแปรงสีฟันร่วมด้วย นอกจากนี้ก็ควรงดเว้นอาหารรสหวานจัด หรือติดฟัน ในรายที่ใช้เครื่องมือ ชนิดติดแน่น ควรงดเว้นอาหารกรอบและแข็ง
เช่น ถั่วต่าง ๆ , น้ำแข็ง เพราะมีโอกาสที่จะทำให้เครื่องมือ ที่ติดอยู่กับฟันหลุดออก อันจะมีผลให้ การบำบัดรักษายุ่งยากและไม่ได้ผลเท่าที่ควร
ถาม ในการจัดฟันนั้นเจ็บมากน้อยเพียงใด ?
ตอบ ทุกครั้งที่มีการปรับหรือเปลี่ยนลวดที่ใช้ในการจัดฟัน คนไข้จะรู้สึกตึง หรือเจ็บบ้าง ในช่วงสัปดาห์แรก ของการปรับเปลี่ยนลวดจัดฟัน แต่หากรู้สึกเจ็บปวดรุนแรงผิดปกติควรกลับไปพบทันตแพทย์จัดฟันผู้ให้การบำบัดรักษาทันที
ถาม ค่าใช้จ่ายในการจัดฟันนั้นแพงหรือไม่ ?
ตอบ ค่าใช้จ่ายในการจัดฟันนั้น จะแตกต่างกันไปบ้างขึ้นกับชนิด ของการบำบัดรักษา
และระยะเวลาในการบำบัดรักษา ทั้งนี้คนไข้ควรสอบถาม และตกลงถึงค่าใช้จ่ายทั้งหมด และวิธีในการชำระค่าใช้จ่ายจากทันตแพทย์จัดฟันผู้ให้การบำบัดรักษา ก่อนที่จะเริ่มต้นการบำบัดรักษา
ข้อมูลถาม-ตอบ เกี่ยวกับการจัดฟัน มาจากเวบไซร์ของสมาคมทันตแพทย์จัดฟันแห่งประเทศไทย
|
โปรโมชั่นสำหรับ
การปรึกษาทางทันตกรรม
